JOY

«Tasdiqlayman»
Akademik ishlar boʻyicha prorektor
I.Mamajanov
________________________
«____»________________ 2025-yil

 

Amaliy grammatika va fonetika

fani boʻyicha sillabus

1. Umumiy maʼlumotlar

Akademik daraja bakalavr Taʼlim yoʻnalishi 60230100-Filologiya va tillarni oʻqitish (roman-german tillari) 
Oʻqish davomiyligi (yil) 4 Kursi 1
Semestr 1,2-semestr
Fan nomi Amaliy grammatika va fonetika Fan kodi AGF 11-210
Taʼlim shakli kunduzgi Fan turi majburiy
Fan tili oʻzbek Modulning davomiyligi 30 hafta
Taʼlim tili oʻzbek
Fanga ajratilgan kredit ECTS:    10    Baholash shakli JB: amaliy topshiriqlar
OI: yozma
YI: test
Ajratilgan akademik soat hajmi 300 Auditoriya soatlari taqsimoti amal
120
(aud) 		180
(must)		 120
72 | 48

2. Fan maqsadi

talabalarga grammatik bilimlarini oʻzlashtirishga, oʻrganilayotgan chet tili grammatikasining muloqotdagi xususiyatlarini farqlash va ishlata bilish koʻnikmalarini rivojlantirishga, grammatik qonun-qoidalarni boyitib borishning maqbul usullaridan foydalana olishni oʻrgatadi.

3. Fanni oʻzlashtirish uchun zarur boshlangʻich bilimlar

1. Boshlangʻich bilimlar talab etilmaydi

4. Taʼlim natijalari

Fanni oʻzlashtirish davomida talaba:

4.1. Bilimlar jihatidan:

  • Ushbu fanni muvaffaqiyatli tugatib, talabalar quyidagi koʻnikmalarga ega boʻladi:;
  • Erkin tarzda bexato, grammatik qoidalarga muvofiq yoza va gapira olish koʻnikmalariga ega boʻladi;
  • Turli matnlarni erkin tarzda tarjima qila oladi;
  • Insholar, rasmiy xatlarni grammatik va fonetik xatolarsiz yozishni biladi;
  • Publitsistik uslubdan bemalol foydalana olishadini bilishi kerak

4.2. Malaka jihatidan:

4.3. Koʻnikma jihatidan:

  • talabalarda matnlarni grammatik jixatdan tekshirish va xulosa berish koʻnikmalarini rivojlantiradi ;
  • turli grammatik mavzularga oid asosli maʼlumotlarni topish va ularga oid mashqlarni ishlash koʻnikmalarini oʻrgatadi ;
  • ogʻzaki va yozma nutqda grammatik qoidalarga rioya qilgan xolda muloqot qilishni rivojlantiradi koʻnikmaga ega boʻlishi kerak

5. Fan mazmuni

maʼruza mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda maʼruza mashgʻulotlarini oʻtish nazarda tutilmagan


5.1. Amaliy mashgʻulotlar mazmuni

№ Mavzu va reja soatlar hajmi Pos
1 What is Phonetics? 
  1. Introduction to Phonetics
  2. Vowels and consonants
 2

1

2 Phonemes 
  1. Definition
  2. Phoneme functions
 2

2

3 Function of organs of speech in articulation of sounds 
  1. Respiratory system
  2. The phonatory system
  3. The resonatory system
 2

3

4 Playing with the sounds of English 
  1. Understanding the sounds
  2. Practice techniques and activities
 2

4

5 The relationship of letters and sounds 
  1. Alphabetic principle
  2. Phonics
 2

5

6 Digraphs and their reading. 
  1. Vowel digraphs
  2. Consonant digraphs
 2

6

7 Letter combinations and their reading 
  1. Consonant digraphs
  2. Vowel digraphs
  3. Trigraphs
 2

7

8 Syllables. Syllable division 
  1. Decoding
  2. Pronunciation
  3. Spelling
 2

8

9 Open and closed syllables 
  1. Open syllables ending with a vowel
  2. Long vowel sounds
  3. Closed syllables ending with a consonant
  4. Short vowel sound
 2

9

10 Reduction 
  1. Weak syllable
  2. Deletion
  3. Cluster
 2

10

11 The 1st type of syllable. 
  1. Open syllable
 2

11

12 The 2nd type of syllable 
  1. Closed syllable
 2

12

13 The 3rd type of syllable. 
  1. Vowel+r
 2

13

14 The 4th type of syllable. 
  1. Vowel-consonant-e syllable
 2

14

15 Word stress. The degrees of word stress 
  1. Primary stress
  2. Secondary stress
 2

15

16 Stress 
  1. Stress in two-syllable words
  2. Compound words
  3. Longer words
 2

16

17 Introducing stress patterns 
  1. Pronouns
  2. To be
  3. Auxiliary verbs
  4. Articles
  5. Prepositions
  6. Conjunctions
 2

17

18 Vowels and its definition 
  1. By tongue height
  2. By tongue position
 2

18

19 Vowel and its definition 
  1. By lip rounding
  2. Bowel sound type
 2

19

20 Classification of vowels 
  1. Monophthongs
  2. Drill exercises
 2

20

21 Classification of vowels 
  1. Diphthongs
  2. Drill exercises
 2

21

22 Classification of vowels 
  1. Diphthongoids
  2. Drill exercises
 2

22

23 Classification of vowels according to 
  1. The lip position
  2. Length
  3. Drill exercises
 2

23

24 Consonants 
  1. Definition of consonants
  2. Consonant types
  3. Pronunciation test
 2

24

25 Introduction. The parts of speech 
  1. The noun
  2. Noun determiners
  3. Sentence structure
 2

25

26 The parts of speech. The noun 
  1. Noun determiners
  2. Coherence and cohesion
 2

26

27 Type of nouns according to their structure and meaning 
  1. Grammatical categories of a noun
  2. The function of the nouns in the sentence
 2

27

28 The article. 
  1. The indefinite article a/an
  2. Ways of using the indefinite article a/an
 2

29

29 The definite article The. 
  1. The absence of the article
  2. The omission of the article
 2

30

30 The adjectives 
  1. Types of adjectives according to their structure
  2. Qualitative adjectives
  3. Relative adjectives
 2

31

31 The adjectives. Degrees of comparison 
  1. Positive degree
  2. Comparative degree
  3. Superlative degree
 2

32

32 Syntactic functions of adjectives 
  1. Adjectives as attributes
  2. Adjectives as adverbial modifiers
  3. Adjectives as predicates
 2

33

33 The pronoun 
  1. The classification of pronouns
  2. Reflexive pronouns
  3. Reciprocal pronouns
 2

34

34 The classification of pronouns 
  1. Relative pronouns
  2. Conjunctive pronouns
  3. Defining pronouns
 2

35

35 The classification of pronouns 
  1. Indefinite pronouns
  2. Negative pronouns
  3. Demonstrative pronouns
 2

36

36 The numeral 
  1. Cardinal numerals
  2. Ordinal numerals
  3. Substantivization of numerals
 2

37

37 The verb 
  1. Morphological classification
  2. Regular and irregular verbs
 2

38

38 Transitive and intransitive verbs. 
  1. Finite forms of the verb
  2. Non-finite forms of the verbs
 2

39

39 Tenses in the active voice 
  1. Simple tenses
  2. Continuous tenses
  3. Perfect tenses
  4. Perfect continuous tenses
 2

40

40 Tenses in the passive voice 
  1. Simple tenses
  2. Continuous tenses
  3. Perfect tenses
 2

41

41 The tenses in the passive voice 
  1. Transitive
  2. Intransitive
  3. Passive
  4. Copular verbs
 2

42

42 Modal verbs 
  1. The peculiarities of the modal verbs
 2

43

43 Modal verbs 
  1. Expressions with modal verbs
 2

44

44 Expressions with modal verbs 
  1. Ability
  2. Possibility
 2

45

45 Expressions with modal verbs 
  1. Permission
  2. Obligation
 2

46

46 Expressions with modal verbs 
  1. Advice
  2. Requests
 2

47

47 The category of mood 
  1. The indicative mood
 2

48

48 The category of mood 
  1. The imperative mood
 2

49

49 The category of mood 
  1. The subjunctive mood
 2

50

50 The adverb 
  1. Types of adverbs according to their structure
  2. Usage of adverbs in sentences
 2

51

51 The adverb 
  1. Semantic classification of adverbs
  2. Degrees of comparison
 2

52

52 The particle 
  1. The preposition
  2. Morphological classification
 2

53

53 The particle 
  1. The preposition
  2. Semantic classification of the prepositions
  3. Prepositional phrases
 2

54

54 The conjunction 
  1. Types of conjunction
  2. Subordination and coordination
 2

55

55 The conjunction 
  1. Types of conjunction
  2. Usage of conjunctions
 2

56

56 The interjection 
  1. Emotive
 2

57

57 The interjection 
  1. Volitive
  2. Cognitive
 2

58

58 Modal words 
  1. The modal verb “May”
 2

59

59 Modal words 
  1. The modal verb “Must”
  2. The modal verb “Can”
 2

60

Jami 118

seminar mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda seminar mashgʻulotlarini oʻtish nazarda tutilmagan


laboratoriya mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda laboratoriya mashgʻulotlarini oʻtish nazarda tutilmagan

6. Mustaqil taʼlim topshiriqlari

№ Topshiriqlar mazmuni Pos
1 Techniques for understanding grammar in context (slayd tayyorlash) 

1

2 Structure and organization of sentences (test tuzish) 

2

3 The classification of nouns (taqdimot qilish) 

3

4 The classification of adjectives (mavzuga oid mashq tuzish) 

4

5 The classification of adverbs (slayd tayyorlash) 

5

6 The classification of verbs (test tuzish) 

6

7 Types of conjunctions (taqdimot qilish) 

7

8 Consonants (mavzuga oid mashq tuzish) 

8

9 The relationship of letters and sounds (slayd tayyorlash) 

9

10 Letter combinations and their reading (test tuzish) 

10

11 Syllable division (taqdimot qilish) 

11

12 Reduction (mavzuga oid mashq tuzish) 

12

13 Types of stress (slayd tayyorlash) 

13

14 Classification of vowels (test tuzish) 

14

15 Classification of vowels (taqdimot qilish) 

15

16 Classification of consonants (mavzuga oid mashq tuzish) 

16

 
 

Izoh: Talabalar fan boʻyicha mustaqil ishni loyiha ishi yoki media koʻrinishida topshiradilar.

7. Foydalanilgan adabiyotlar

7.1. Asosiy adabiyotlar:

  1. Luoise Hashemi, Raymond Murphy. English grammar in use. Supplementary exercises. Cambridge University. 2019. (darslik)      
  2. Peter Roach. English phonetics and Phonology. A practical course. Fourth edition. 2009 (darslik)      
  3. Каушанская В. Л. A Grammar of the English language. М, АйрисПресс, 2008. (darslik)      

7.2. Qoʻshimcha adabiyotlar:

  1. Swan, M. (2005) Practical English Usage. Oxford: OUP (darslik)      
  2. Zaorob, M. L. ＆ Chin, E. (2001) Games for Grammar Practice. Cambridge: CUP (darslik)      
  3. Solijonov. S. O. “Basics of English phonetics” Oʻquvqoʻllanma. Andijan. 2018      
  4. Oʻrinboyeva, G. Ingliz tili amaliy fonetikasi. Oʻquvqoʻllanma. Andijon, 2023 y. 118 bet      

7.3. Axborot manbaalari:

  • http://staff.tiiame.uz      
  • http://grammarway.com      
  • https://www.amazon.com      
  • https://www.linguist.org      
 

Axborot resurs markazi boshligʻi ______________ G. Qodirova

8. Fanni baholash mezoni va rejasi

8.1. Talabalar bilimini baholash turlari:

Mazkur fandan talabalar bilimini baholashda ushbu nazorat turlaridan foydalaniladi: Joriy baholash, Oraliq imtihon, Yakuniy imtihon.

Joriy baholash (JB). Ushbu nazorat turi semestr davomida toʻplanib boriladi va quyidagilardan tarkib topadi

- Workshop. Talabaning mashgʻulotlarda faolligi va unga berilgan savollarga bergan javobi baholanib boriladi.

- Mustaqil ish. Fanning xususiyatidan kelib chiqib, talaba yakka yoki mini guruhlarga boʻlingan holda berilgan vazifalarni taqdimot/media/yozma/viziual koʻranishida himoya qiladi. Guruh aʼzolari (komanda) uyushgan holda pedagog-oʻqituvchi tomonidan berilgan topshiriqni bajarib kelishadi. Guruhga qoʻyilgan umumiy ball, har bir aʼzo-talabaga qoʻyilgan individual ball sifatida qayd etiladi.

- Vazifa / topshiriqlar. Har bir talaba individul tarzda oʻqituvchi tomonidan berilgan muammoli vaziyat / masala / topshiriqlarni esse / hisobot koʻrinishida oldindan fan oʻqituvchi bergan namuna asosida bajaradi.

- Davomat. Talabaning dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi.

Oraliq imtihon (OI). Ushbu nazorat turi semestrning (8-haftasida) belgilangan kun davomida oʻtkaziladi. Fan oʻqituvchisi oraliq imtihon shakli va oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida talabalarni fan semestrining dastlabki darslarida xabardor qiladi

Yakuniy imtihon (YI). Semestr yakunlangandan soʻng yakuniy imtihonlar haftasida belgilangan shaklda olinadi

8.2. Talabalar bilimini baholash mezoni

№ Nazorat turlari Izoh Ball Oʻtkazilish vaqti
Joriy baholash
1. Workshop Talabaning interfaolligi, mashgʻulotlarda ishtiroki 10 2-13 haftalar davomida
2. Mustaqil ish Taqdimot / media / hisobot shakllarda amalga oshiriladi 10 4-14 haftalar davomida
3. Vazifa / topshiriqlar Esse /hisobot koʻrinishida rasmiylashtiriladi 5 4-13 haftalar davomida
4. Davomat Talabaning dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi 15 1-15 haftalar davomida
Jami 40  
Oraliq imtihon
1. yozma Oraliq nazorat ishigacha oʻtilgan mavzular yuzasidan 20 8-hafta
Jami 20  
Yakuniy imtihon
1. test Oʻquv rejadagi mavzular yuzasidan tayyorlangan savollar boʻyicha 40 Oʻquv jarayoni tugagandan soʻng
Jami 40  
Jami 100  

8.3. Qoʻqon universitetida baholash tavsifi

Baho Foiz GPA
A+ 95-100 4.5
A 90-94 4.0
B+ 80-89 3.5
B 70-79 3.0
C+ 65-69 2.5
C 60-64 2.0
F 0-59 0
 

Izoh: Talaba 0-59 oraligʻida oʻzlashtirish koʻrsatkichiga yoki bir fanning 1/3 qismiga sababsiz qatnashmasa oʻqiyotgan semestrida mazkur fandan oʻzlashtirmagan (fail), akademik qarzdor hisoblanadi.

Oʻzlashtirilmagan fanlarni qayta oʻzlashtirish uchun talaba oʻrnatilgan tartibda fan oʻqituvchisi tomonidan berilgan topshiriqlarni bajarishi zarur.

Talabaning fan boʻyicha oʻzlashtirish koʻrsatkichini nazorat qilishda quyidagi mezonlar tavsiya etiladi:

a) aʼlo (A, A+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini toʻliq yorita olsa
  • fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiylik va mantiqiylik saqlanib, ilmiy xatolik va chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa
  • fan boʻyicha mavzu materiallarining nazariy yoki amaliy ahamiyati haqida aniq tasavvurga ega boʻlsa
  • fan doirasida mustaqil erkin fikrlash qobiliyatini namoyon eta olsa
  • berilgan savollarga aniq va loʻnda javob bera olsa
  • konspektga puxta tayyorlangan boʻlsa
  • mustaqil topshiriqlarni toʻliq va aniq bajargan boʻlsa
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy-xuquqiy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa
  • fanga tegishli mavzulardan biri boʻyicha ilmiy maqola chop ettirgan boʻlsa
  • tarixiy jarayonlarni sharxlay bilsa

b) yaxshi (B, B+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini tushungan, fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa
  • fanning mazmunini amaliy ahamiyatini tushungan boʻlsa
  • fan boʻyicha berilgan vazifa va topshiriqlarni oʻquv dasturi doirisida bajarsa
  • fan boʻyicha berilgan savollarga toʻgʻri javob bera olsa
  • fan boʻyicha konspektini puxta shakllantirgan boʻlsa
  • fan boʻyicha mustaqil topshiriqlarni toʻliq bajargan boʻlsa
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa

c) qoniqarli (C, C+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fan xaqida umumiy tushunchaga ega boʻlsa
  • fandagi mavzularni tor doirada yoritib, bayon qilishda ayrim chalkashliklarga yoʻl qoʻyilsa
  • bayon qilish ravon boʻlmasa
  • fan boʻyicha savollarga mujmal va chalkash javoblar olinsa;
  • fan boʻyicha matn puxta shakllantirilmagan boʻlsa

d) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz (F) baho bilan baholanishi mumkin:

  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga tayorgarlik koʻrilmagan boʻlsa
  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga doir xech qanday tasavvurga ega boʻlmasa
  • fan boʻyicha matnlarni boshqalardan koʻchirib olganligi sezilib tursa
  • fan boʻyicha matnda jiddiy xato va chalkashliklarga yoʻl qoʻyilgan boʻlsa
  • fanga doir berilgan savollarga javob olinmasa
  • fanni bilmasa

9. Imtihonga qoʻyilgan talab va koʻrsatmalar

1. Talaba imtihon nazorati qoidalarini buzgan hollarda, mazkur fandan imtihon bali bekor qilinishi haqida ogohlantiriladi

2. Komissiya aʼzosi imtihon boshlanishini eʼlon qilgunga qadar imtihon varagʻini ochish taʼqiqlanadi

3. Talaba uyali yoki boshqa aloqa vositalari, gadjetlarni oʻchirib, komissiya aʼzosi koʻrsatmasiga binoan oʻzidan uzoqlikda saqlashi shart. Kitob, manuskript, daftar va boshqa koʻmaklashuvchi materiallardan foydalanish mumkin emas

4. Talabalar bir-biri bilan gaplashishi, imtihon varaqlarini koʻrsatishi, koʻchirtirishi, boshqalarni chalgʻitishi maʼn etiladi

5. Oziq-ovqat va ichimliklarni auditoriyaga olib kirishi mumkin emas. Shifokor koʻrsatmasiga binoan dori-darmon, kichik idishdagi suv bundan mustasno

6. Auditoriyadan ruxsatsiz chiqish mumkin emas. Xususan, imtihonning birinchi va oxirgi 10 minutida auditoriyadan chiqish taʼqiqlanadi. Talaba imtihon varaqasini muddatidan oldin topshirib chiqib ketgan holatda qayta auditoriyaga qoʻyilmaydi

7. Komissiya aʼzosi imtihon tugashini eʼlon qilganidan soʻng, talaba yozishni toʻxtatadi va imtihon varaqlari yigʻilgunga qadar auditoriyani tark etmaydi

10. Fan oʻqituvchisi toʻgʻrisida maʼlumot

Mualliflar:

Turaxodjayeva Moxidil Obidjonovna

Yangi muallif qoʻshish

Elektron pochta: mokhidil.turakhodjayeva@gmail.com
Tashkilot va kafedra: Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Ingliz filiologiyasi kafedrasi
Taqrizchilar:

V.Vositov - Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Professor

J.Egamberdiyev - Andijon davlat chet tillar instituti, Kafedra mudiri

Yangi taqrizchi qoʻshish

Talabalarni erkin qabul qilish kuni: Dushanba-Juma soat 14:30-16:00, ______ – xona.

 

Sillabus Universitet Kengashining 2025-yil ___ avgustdagi 01-sonli yigʻilish bayoni bilan tasdiqlangan.

 

Sillabus «Ingliz filiologiyasi» kafedrasining 2025-yil ___ avgustdagi 01-sonli yigʻilish bayoni bilan maʼqullangan.

 
 
 
       

(imzo)

G.Xolbutayev

Akademik ishlar departament boshligʻi

(imzo)

S.Dadabayev

Fakultet dekani

(IT va ijtimoiy-gumanitar)

(imzo)

D.Egamnazarova

Kafedra mudiri

(imzo)

M.Turaxodjayeva

Fan oʻqituvchisi