JOY

«Tasdiqlayman»
Akademik ishlar boʻyicha prorektor
I.Mamajanov
________________________
«____»________________ 2025-yil

 

Soliq maʼmurchiligi

fani boʻyicha sillabus

1. Umumiy maʼlumotlar

Akademik daraja bakalavr Taʼlim yoʻnalishi 60410500-Moliya va moliyaviy texnologiyalar 
Oʻqish davomiyligi (yil) 4 Kursi 2
Semestr 4-semestr
Fan nomi Soliq maʼmurchiligi Fan kodi SM2405
Taʼlim shakli kunduzgi Fan turi tanlov
Fan tili oʻzbek Modulning davomiyligi 15 hafta
Taʼlim tili oʻzbek
Fanga ajratilgan kredit ECTS:    5    Baholash shakli JB: amaliy topshiriqlar
OI: yozma
YI: test
Ajratilgan akademik soat hajmi 150 Auditoriya soatlari taqsimoti maʼr amal
60
(aud) 		90
(must)		 30 30

2. Fan maqsadi

talabalarga soliq siyosati mazmuni, soliq strategiyasi, soliq konsepsiyasi hamda qoʻshilgan qiymat soligʻi, aksiz soligʻi, foyda soligʻi, ijtimoiy soliq, yuridik va jismoniy shaxslar uchun mol-mulk va yer soliqlari, jismoniy shaxslardan olinadigan daromad soligʻi, yer qʼridan foydalanganlik uchun soliq, suv soliqlarini hisoblash va soliq turlariga oid qonun hujjatlari boʻyicha yoʻnalishga mos boʻlgan bilim, koʻnikma va malakalarni shakllantirishdan iboratdir

3. Fanni oʻzlashtirish uchun zarur boshlangʻich bilimlar

1. Makroiqtisodiyot (ECON103)

2. Mikroiqtisodiyot (ECON102)

4. Taʼlim natijalari

Fanni oʻzlashtirish davomida talaba:

4.1. Bilimlar jihatidan:

  • soliq siyosati hamda soliq maʼmurchiligiga oid boʻlgan jarayonlar meʼyoriy huquqiy hujjatlar;
  • xalqaro soliq siyosati;
  • soliq nazorati tadbirlarini oʻtkazish tartibi;
  • soliq toʻlovchilarning huquq va majburiyatlari togʻrisida bilimlarga ega boʻlishi kerakni bilishi kerak

4.2. Malaka jihatidan:

4.3. Koʻnikma jihatidan:

  • soliq turalari va ularning soliq toʻlovchilarini aniqlash ;
  • yuridik shaxslar tominidan toʻlanadigan soliq turlarini soliq solish obyektini va bazasini aniqlash hamda hisoblash ;
  • jismoniy shaxslar tominidan toʻlanadigan soliq turlarini soliq solish obyektini va bazasini aniqlash hamda hisoblash ;
  • yakka tartibdagi tadbirkorlar tominidan toʻlanadigan soliq turlarini soliq solish obyektini va bazasini aniqlash hamda hisoblash koʻnikmalariga ega boʻlishi kerak koʻnikmaga ega boʻlishi kerak

5. Fan mazmuni

5.1. Maʼruza mashgʻulotlari mazmuni

№ Mavzu va reja soatlar hajmi Pos
1 Soliq maʼmurchiligi fanining mohiyati, maqsadi va vazifalari 
  1. Soliq maʼmurchiligi tizimining tashkiliy va huquqiy asoslari
  2. Soliq maʼmurchiligi fanining predmeti va funksiyalari, oʻqitishning zarurligi, uning boshqa fanlar bilan oʻzaro bogʻliqligi
  3. Soliq maʼmurchiligini aniqlashda soliq tizimi tuzilishi va soliq siyosatini tashkil etishning prinsiplari
 2

1

2 Soliq maʼmurchiligini amalga oshirishda soliq xizmati organlarining oʻrni 
  1. Soliq qonunchiligi targʻiboti
  2. Oʻzbekiston Respublikasi soliq siyosatining asosiy yoʻnalishlari
  3. Oʻzbekiston Respublikasi soliq siyosatini yuritishning huquqiy asoslari
 2

2

3 Soliqlar va soliqqa tortishning huquqiy asoslar 
  1. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilik va unga qoʻyiladigan talablar
  2. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilikning vaqt boʻyicha amal qilishi
  3. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilikda belgilangan muddatlarni hisoblash tartibi
 2

3

4 Soliq hisobi va soliq hisobotlari 
  1. Soliq solish maqsadlarida hisobga olish va hisob hujjatlari
  2. Soliq solish maqsadlarida hisob siyosati
  3. Soliq solish maqsadlarida hisobni yuritish
  4. Hisob hujjatlarini tuzish va saqlashga doir talablar
  5. Soliq hisobotini tuzish, taqdim etish tartiblari
 4

4

5 Soliq majburiyatini bajarishni taʼminlash 
  1. Soliq majburiyatini bajarish
  2. Soliq majburiyatini bajarish tartibi va muddati
  3. Soliq qarzi
 4

5

6 Soliq munosabatlarining subʼektlari, ularning huquqlari va majburiyatlari 
  1. Soliq munosabatlarining subʼektlari va hujjatlar almashish tartibi
  2. Soliq toʻlovchilarining huquq va majburiyatlari
  3. Soliq organlarining huquq va majburiyatlari
  4. Soliq siri
 4

6

7 Soliq nazorati 
  1. Soliq nazoratining shakllari va turlari
  2. Soliq tekshiruvlarining va soliq nazorati boshqa choralarining huquqiy oqibatlari
  3. Soliq monitoringi
 4

7

8 Transfert narxni belgilashda soliq nazorati 
  1. Transfert narxni belgilash toʻgʻrisidagi umumiy qoidalar
  2. Oʻzaro aloqador shaxslar oʻrtasidagi nazorat qilinadigan bitimlar
  3. Transfert narxni belgilashda soliq nazoratida foydalaniladigan usullar
 4

8

9 Soliqqa oid huquqbuzarliklar va ularni sodir etganlik uchun javobgarlik 
  1. Soliqqa oid huquqbuzarliklar sodir etganlik uchun javobgarlik toʻgʻrisidagi umumiy qoidalar
  2. Soliqqa oid huquqbuzarliklar va ularni sodir etganlik uchun javobgarlik
  3. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun banklarning javobgarligi
 2

9

10 Soliqqa oid huquqbuzarliklar va ularni sodir etganlik uchun javobgarlik 
  1. Shikoyat berish huquqi
  2. Yuqori turuvchi soliq organiga beriladigan shikoyatning shakli va mazmuni
  3. Shikoyatni koʻrib chiqish
 2

10

Jami 30

5.2. Amaliy mashgʻulotlar mazmuni

№ Mavzu va reja soatlar hajmi Pos
1 Soliq maʼmurchiligi fanining mohiyati, maqsadi va vazifalari 
  1. Soliq maʼmurchiligi tizimining tashkiliy va huquqiy asoslari
  2. Soliq maʼmurchiligi fanining predmeti va funksiyalari, oʻqitishning zarurligi, uning boshqa fanlar bilan oʻzaro bogʻliqligi
  3. Soliq maʼmurchiligini aniqlashda soliq tizimi tuzilishi va soliq siyosatini tashkil etishning prinsiplari
 2

1

2 Soliq maʼmurchiligini amalga oshirishda soliq xizmati organlarining oʻrni 
  1. Soliq qonunchiligi targʻiboti
  2. Oʻzbekiston Respublikasi soliq siyosatining asosiy yoʻnalishlari
  3. Oʻzbekiston Respublikasi soliq siyosatini yuritishning huquqiy asoslari
 2

2

3 Soliqlar va soliqqa tortishning huquqiy asoslar 
  1. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilik va unga qoʻyiladigan talablar
  2. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilikning vaqt boʻyicha amal qilishi
  3. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilikda belgilangan muddatlarni hisoblash tartibi
 2

3

4 Soliq hisobi va soliq hisobotlari 
  1. Soliq solish maqsadlarida hisobga olish va hisob hujjatlari
  2. Soliq solish maqsadlarida hisob siyosati
  3. Soliq solish maqsadlarida hisobni yuritish
  4. Hisob hujjatlarini tuzish va saqlashga doir talablar
  5. Soliq hisobotini tuzish, taqdim etish tartiblari
 4

4

5 Soliq majburiyatini bajarishni taʼminlash 
  1. Soliq majburiyatini bajarish
  2. Soliq majburiyatini bajarish tartibi va muddati
  3. Soliq qarzi
 4

5

6 Soliq munosabatlarining subʼektlari, ularning huquqlari va majburiyatlari 
  1. Soliq munosabatlarining subʼektlari va hujjatlar almashish tartibi
  2. Soliq toʻlovchilarining huquq va majburiyatlari
  3. Soliq organlarining huquq va majburiyatlari
  4. Soliq siri
 4

6

7 Soliq nazorati 
  1. Soliq nazoratining shakllari va turlari
  2. Soliq tekshiruvlarining va soliq nazorati boshqa choralarining huquqiy oqibatlari
  3. Soliq monitoringi
 4

7

8 Transfert narxni belgilashda soliq nazorati 
  1. Transfert narxni belgilash toʻgʻrisidagi umumiy qoidalar
  2. Oʻzaro aloqador shaxslar oʻrtasidagi nazorat qilinadigan bitimlar
  3. Transfert narxni belgilashda soliq nazoratida foydalaniladigan usullar
 4

8

9 Soliqqa oid huquqbuzarliklar va ularni sodir etganlik uchun javobgarlik 
  1. Soliqqa oid huquqbuzarliklar sodir etganlik uchun javobgarlik toʻgʻrisidagi umumiy qoidalar
  2. Soliqqa oid huquqbuzarliklar va ularni sodir etganlik uchun javobgarlik
  3. Soliq toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun banklarning javobgarligi
 2

9

10 Soliqqa oid huquqbuzarliklar va ularni sodir etganlik uchun javobgarlik 
  1. Shikoyat berish huquqi
  2. Yuqori turuvchi soliq organiga beriladigan shikoyatning shakli va mazmuni
  3. Shikoyatni koʻrib chiqish
 2

10

Jami 30

seminar mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda seminar mashgʻulotlarini oʻtish nazarda tutilmagan


laboratoriya mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda laboratoriya mashgʻulotlarini oʻtish nazarda tutilmagan

6. Mustaqil taʼlim topshiriqlari

№ Topshiriqlar mazmuni Pos
1 Soliq maʼmurchiligining nazariy asoslari 

1

2 Soliq maʼmurchiligi tushunchasi va mazmuni 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

2

3 Xalqaro tajribalarda soliq maʼmurchiligi 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

3

4 Soliq maʼmurchiligi jarayonlari va usullari 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

4

5 Soliq hisobotini qabul qilish va tekshirish 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

5

6 Soliqlarni toʻlash va toʻlovlarni nazorat qilish 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

6

7 Soliq maʼmurchiligining huquqiy asoslari 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

7

8 Soliq toʻlovchilar huquqlari va ularni himoya qilish mexanizmlari 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

8

9 Soliq maʼmurchiligini isloh qilish va raqamlashtirish jarayonlari 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

9

10 Elektron soliq xizmati va onlayn hisobot tizimlari 
  1. 1-reja
  2. 2-reja

10

 
 

Izoh: Mustaqil ish referat, taqdimot shaklida tayyorlanadi va himoya qilinadi

7. Foydalanilgan adabiyotlar

7.1. Asosiy adabiyotlar:

  1. Bazarov Q. T. . Soliq maʼmurchiligi. Darslik. – Toshkent 2021      
  2. Тоʼlаkоv U., Махmudоv О. Sоliqlаr vа sоliqqа tоrtish. Оʼquv qоʼllаnmа / 2023 уil      
  3. Deborah A. Geier — U. S. Federal Income Taxation of Individuals (2023 Edition)      

7.2. Qoʻshimcha adabiyotlar:

  1. Oʻzbekiston Respublikasining Soliq kodeksi      

7.3. Axborot manbaalari:

  • https://lib.renessans-edu.uz/files/books/2024-11-30-05-18-12_9079c832df02ad6bf5946cbfa1cbab76.pdf      
  • https://www.researchgate.net/publication/358854398_Soliqlar_va_soliqqa_tortish      
  • https://lex.uz/docs/4674902      
  • https://www.cali.org/sites/default/files/Geier-Tax-10Ed-2023.pdf      
 

Axborot resurs markazi boshligʻi ______________ G. Qodirova

8. Fanni baholash mezoni va rejasi

8.1. Talabalar bilimini baholash turlari:

Mazkur fandan talabalar bilimini baholashda ushbu nazorat turlaridan foydalaniladi: Joriy baholash, Oraliq imtihon, Yakuniy imtihon.

Joriy baholash (JB). Ushbu nazorat turi semestr davomida toʻplanib boriladi va quyidagilardan tarkib topadi

- Interaktiv mashgʻulot. Talabaning mashgʻulotlarda faolligi va unga berilgan savollarga bergan javobi baholanib boriladi.

- Mustaqil taʼlim soatini bajarilishi. Fanning xususiyatidan kelib chiqib, talaba yakka yoki kichik guruhlarga boʻlingan holda berilgan mavzuni taqdimot koʻranishida yoritib, himoya qiladi. Guruh aʼzolari (komanda) uyushgan holda pedagog-oʻqituvchi tomonidan berilgan topshiriqni bajarib kelishadi. Guruhga qoʻyilgan umumiy ball, har bir aʼzo-talabaga qoʻyilgan individual ball sifatida qayd etiladi.

- Topshiriqlar. Har bir talaba individul tarzda oʻqituvchi tomonidan berilgan muammoli vaziyat / masala / topshiriqlarni esse / hisobot koʻrinishida oldindan fan oʻqituvchi bergan namuna asosida bajaradi.

- Davomat. Talabaning dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi.

Oraliq imtihon (OI). Ushbu nazorat turi semestrning (8-haftasida) belgilangan kun davomida oʻtkaziladi. Fan oʻqituvchisi oraliq imtihon shakli va oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida talabalarni fan semestrining dastlabki darslarida xabardor qiladi

Yakuniy imtihon (YI). Semestr yakunlangandan soʻng yakuniy imtihonlar haftasida belgilangan shaklda olinadi

8.2. Talabalar bilimini baholash mezoni

№ Nazorat turlari Izoh Ball Oʻtkazilish vaqti
Joriy baholash
1. Interaktiv mashgʻulot Talabaning interfaolligi, mashgʻulotlarda ishtiroki 5 2-13 haftalar davomida
2. Mustaqil taʼlim soatini bajarilishi Taqdimot / media / yozma / visual shakllarda amalga oshiriladi 10 4-14 haftalar davomida
3. Topshiriqlar Esse / hisobot koʻrinishida rasmiylashtiriladi 10 4-13 haftalar davomida
4. Davomat Talabaning dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi 15 1-15 haftalar davomida
Jami 40  
Oraliq imtihon
1. yozma Oraliq nazorat ishigacha oʻtilgan mavzular yuzasidan 20 8-hafta
Jami 20  
Yakuniy imtihon
1. test Oʻquv rejadagi mavzular yuzasidan tayyorlangan savollar boʻyicha 40 Oʻquv jarayoni tugagandan soʻng
Jami 40  
Jami 100  

8.3. Qoʻqon universitetida baholash tavsifi

Baho Foiz GPA
A+ 95-100 4.5
A 90-94 4.0
B+ 80-89 3.5
B 70-79 3.0
C+ 65-69 2.5
C 60-64 2.0
F 0-59 0
 

Izoh: Talaba 0-59 oraligʻida oʻzlashtirish koʻrsatkichiga yoki bir fanning 1/3 qismiga sababsiz qatnashmasa oʻqiyotgan semestrida mazkur fandan oʻzlashtirmagan (fail), akademik qarzdor hisoblanadi.

Oʻzlashtirilmagan fanlarni qayta oʻzlashtirish uchun talaba oʻrnatilgan tartibda fan oʻqituvchisi tomonidan berilgan topshiriqlarni bajarishi zarur.

Talabaning fan boʻyicha oʻzlashtirish koʻrsatkichini nazorat qilishda quyidagi mezonlar tavsiya etiladi:

a) aʼlo (A, A+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini toʻliq yorita olsa
  • fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiylik va mantiqiylik saqlanib, ilmiy xatolik va chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa
  • fan boʻyicha mavzu materiallarining nazariy yoki amaliy ahamiyati haqida aniq tasavvurga ega boʻlsa
  • fan doirasida mustaqil erkin fikrlash qobiliyatini namoyon eta olsa
  • berilgan savollarga aniq va loʻnda javob bera olsa
  • konspektga puxta tayyorlangan boʻlsa
  • mustaqil topshiriqlarni toʻliq va aniq bajargan boʻlsa
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy-xuquqiy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa
  • fanga tegishli mavzulardan biri boʻyicha ilmiy maqola chop ettirgan boʻlsa
  • tarixiy jarayonlarni sharxlay bilsa

b) yaxshi (B, B+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini tushungan, fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa
  • fanning mazmunini amaliy ahamiyatini tushungan boʻlsa
  • fan boʻyicha berilgan vazifa va topshiriqlarni oʻquv dasturi doirisida bajarsa
  • fan boʻyicha berilgan savollarga toʻgʻri javob bera olsa
  • fan boʻyicha konspektini puxta shakllantirgan boʻlsa
  • fan boʻyicha mustaqil topshiriqlarni toʻliq bajargan boʻlsa
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa

c) qoniqarli (C, C+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fan xaqida umumiy tushunchaga ega boʻlsa
  • fandagi mavzularni tor doirada yoritib, bayon qilishda ayrim chalkashliklarga yoʻl qoʻyilsa
  • bayon qilish ravon boʻlmasa
  • fan boʻyicha savollarga mujmal va chalkash javoblar olinsa;
  • fan boʻyicha matn puxta shakllantirilmagan boʻlsa

d) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz (F) baho bilan baholanishi mumkin:

  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga tayorgarlik koʻrilmagan boʻlsa
  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga doir xech qanday tasavvurga ega boʻlmasa
  • fan boʻyicha matnlarni boshqalardan koʻchirib olganligi sezilib tursa
  • fan boʻyicha matnda jiddiy xato va chalkashliklarga yoʻl qoʻyilgan boʻlsa
  • fanga doir berilgan savollarga javob olinmasa
  • fanni bilmasa

9. Imtihonga qoʻyilgan talab va koʻrsatmalar

1. Talaba imtihon nazorati qoidalarini buzgan hollarda, mazkur fandan imtihon bali bekor qilinishi haqida ogohlantiriladi

2. Komissiya aʼzosi imtihon boshlanishini eʼlon qilgunga qadar imtihon varagʻini ochish taʼqiqlanadi

3. Talaba uyali yoki boshqa aloqa vositalari, gadjetlarni oʻchirib, komissiya aʼzosi koʻrsatmasiga binoan oʻzidan uzoqlikda saqlashi shart. Kitob, manuskript, daftar va boshqa koʻmaklashuvchi materiallardan foydalanish mumkin emas

4. Talabalar bir-biri bilan gaplashishi, imtihon varaqlarini koʻrsatishi, koʻchirtirishi, boshqalarni chalgʻitishi maʼn etiladi

5. Oziq-ovqat va ichimliklarni auditoriyaga olib kirishi mumkin emas. Shifokor koʻrsatmasiga binoan dori-darmon, kichik idishdagi suv bundan mustasno

6. Auditoriyadan ruxsatsiz chiqish mumkin emas. Xususan, imtihonning birinchi va oxirgi 10 minutida auditoriyadan chiqish taʼqiqlanadi. Talaba imtihon varaqasini muddatidan oldin topshirib chiqib ketgan holatda qayta auditoriyaga qoʻyilmaydi

7. Komissiya aʼzosi imtihon tugashini eʼlon qilganidan soʻng, talaba yozishni toʻxtatadi va imtihon varaqlari yigʻilgunga qadar auditoriyani tark etmaydi

10. Fan oʻqituvchisi toʻgʻrisida maʼlumot

Mualliflar:

Sirojetdinov Shoxruxbek Bokijonovich

Yangi muallif qoʻshish

Elektron pochta: mr.sirojetdinov@gmail.com
Tashkilot va kafedra: Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Iqtisodiyot va moliya kafedrasi
Taqrizchilar:

S.Maxmudov - Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Professor

A.Mamajonov - Andijon qishloq xoʻjaligi va agrotehnologiyalar instituti, Kafedra mudiri

Yangi taqrizchi qoʻshish

Talabalarni erkin qabul qilish kuni: Chorshanba-Payshanba, soat 15:00 – 16:00, ______ – xona.

 

Sillabus Universitet Kengashining 2025-yil ___ avgustdagi 01-sonli yigʻilish bayoni bilan tasdiqlangan.

 

Sillabus «Iqtisodiyot va moliya» kafedrasining 2025-yil ___ avgustdagi 01-sonli yigʻilish bayoni bilan maʼqullangan.

 
 
 
       

(imzo)

G.Xolbutayev

Akademik ishlar departament boshligʻi

(imzo)

B.Kurbonov

Fakultet dekani

(Iqtisodiyot va pedagogika fakulteti)

(imzo)

I.Mitillayev

Kafedra mudiri

(imzo)

Sh.Sirojetdinov

Fan oʻqituvchisi