JOY

«Tasdiqlayman»
Akademik ishlar boʻyicha prorektor
I.Mamajanov
________________________
«____»________________ 2025-yil

 

Psixiatriya, narkologiya. bolalar psixiatriyasi. tibbiy psixologiya

fani boʻyicha sillabus

1. Umumiy maʼlumotlar

Akademik daraja bakalavr Taʼlim yoʻnalishi 60910300-Pediatriya ishi 
Oʻqish davomiyligi (yil) 6 Kursi 3
Semestr 6-semestr
Fan nomi Psixiatriya, narkologiya. bolalar psixiatriyasi. tibbiy psixologiya Fan kodi PNBPTP161006
Taʼlim shakli kunduzgi Fan turi majburiy
Fan tili oʻzbek Modulning davomiyligi 15 hafta
Taʼlim tili oʻzbek
Fanga ajratilgan kredit ECTS:    2    Baholash shakli JB: amaliy topshiriqlar
OI: Ogʻzaki
YI: Ogʻzaki
Ajratilgan akademik soat hajmi 60 Auditoriya soatlari taqsimoti maʼr amal
30
(aud) 		30
(must)		 6 24

2. Fan maqsadi

Psixiatriya va narkologiya talabalarni klinik fikrlash qobiliyatini oʻstirishga qaratilgan uslublarni zamonaviy pedagogik texnologiyalar orqali psixiatrik va narkologik kasalliklarning kelib chiqish sabablari, klinik koʻrinishlari, kechish turlari, tashxis va qiyosiy tashxislari hamda davolash va parvarish usullari, kasallikni oldini olish chora –tadbirlarini oʻrgatishdan iboratdir. Tibbiyot psixologiyasini oʻqitishdan maqsad talabalarga tibbiy-psixologik tekshirish qonun-qoidalari, psixologik suhbat qurish uslublari, psixogigiena, psixoprofilaktika, psixodiagnostika, psixoterapiya va funksional tekshirish usullari haqida mukammal bilim berish. Shuningdek, tibbiy psixologiyada bilish jarayonlarini oʻrgatish va ularni tekshirishni oʻrgatish ham modul dasturining asosiy maqsadlaridan biridir.

3. Fanni oʻzlashtirish uchun zarur boshlangʻich bilimlar

1. Normal va patologik fiziologiya. (TBUG1106)

2. Tibbiy kimyo (TK1106)

3. Odam anatomiyasi (AN112312)

4. Patologik fiziologiya (PFZ15606)

4. Taʼlim natijalari

Fanni oʻzlashtirish davomida talaba:

4.1. Bilimlar jihatidan:

  • Bilimlar jihatidan:;
  • – fanning boʻlimlariga tegishli bilimlar bilan talabalarni bosqichma –;
  • bosqich tanishtira borish va oʻrgata borish;
  • – koʻnikmalarni xosil qilish;
  • – yangi pedagogik texnologiyalarni dars jarayoniga tadbiq etib, talabani;
  • klinik fikrlash qobiliyatini oʻstirish va bilimini saqlash darajasini;
  • oshirish;
  • – talabaning klinik fikrlash qobiliyatini oʻstirishga;
  • – modul sohasiga taalluqli psixiatrik va narkologik bemorlarni tashxisi va;
  • qiyosiy tashxis bosqichlarini davolash;
  • – parvarish va profilaktika usullarining zaruriy jihatlari toʻgʻrisida;
  • maʼlumot berishni bilishi kerak

4.2. Malaka jihatidan:

4.3. Koʻnikma jihatidan:

  • Koʻnikmalar jihatidan: ;
  • – bemorlar bilan psixologik muloqot va psixologik anamnez yigʻish ;
  • qoidalarini oʻrgatish ;
  • – somatik kasalliklarda tibbiy-psixologik tekshiruvlar oʻtkazish ;
  • – psixologik testlarni qoʻllash usullarini oʻrgatish ;
  • – psixosomatik buzilishlarni boshqa kasalliklardan farqlay olishni ;
  • oʻrgatish ;
  • – psixogigiena va psixoprofilaktika qonun-qoidalarini oʻrgatish ;
  • – psixoterapiya asoslarini oʻrgatish; tez tibbiy tekshiruvlar oʻtkazishni koʻnikmaga ega boʻlishi kerak

5. Fan mazmuni

5.1. Maʼruza mashgʻulotlari mazmuni

№ Mavzu va reja soatlar hajmi Pos
1 Psixiatrik va narkologiya xizmatini tashkillashtirish tamoyillari 
  1. Psixiatrik va narkologiya xizmatini tashkillashtirish tamoyillari
  2. Psixiatrik va narkologik yordamni koʻrsatishning huquqiy asoslari
  3. Umumiy psixopatologiyaga kirish. 2
 2

1

2 Psixogigiena va psixoprofilaktika. Asosiy maqsad va vazifalari, metodologiyasi 
  1. Psixogigiena va uning turlari. Yosh davrlari psixogigienasi
  2. Psixoprofilaktkia va uning turlari. Birlamchi, ikkilamchi va uchlamchi
  3. psixoprofilaktika
  4. Jamoat salomatligini saqlashda psixogigiena va
  5. psixoprofilaktikaning tutgan oʻrni va metodik asoslari
 2

2

3 Psixogen va psixosomatik buzilishlar epidemiologiyasini oʻrganish va psixoterapevtik yordamni tashkillashtirish asoslari 
  1. Aholi orasida psixogen va psixosomatik buzilishlar tarqalish
  2. darajasini oʻrganish usullari
  3. Davolash-profilaktika muassasalarida
  4. psixoterapevtik yordamni tashkillashtirishning metodik asoslari
 2

3

Jami 6

5.2. Amaliy mashgʻulotlar mazmuni

№ Mavzu va reja soatlar hajmi Pos
1 Psixogigiena va psixoprofilaktika asoslari. 
  1. Psixogigiena va psixoprofilaktika asoslari. Sezgi, idrok
  2. Patologiyasi
  3. Tafakkur patologiyasi. Xotira, diqqat va intellekt buzilishi
 2

1

2 Xissiyot. Iroda, mayl patologiyasi. 
  1. Xissiyot. Iroda, mayl patologiyasi
  2. Harakat patologiyasi
  3. Ong patologiyasi
 2

2

3 Psixogeniyalar. 
  1. Shaxs patologiyasi
  2. Psixogeniyalar
 2

3

4 Ekzogen va somatogen kasalliklar. 
  1. Ekzogen va somatogen kasalliklardagi ruxiy buzilishlar
  2. Endogen ruxiy kasalliklar: (shizofreniya, bipolyar buzilishlar,
 2

4

5 Alkogolizm. 
  1. Alkogol psixozlari
  2. Narkomaniya
  3. Toksikomaniya
 2

5

6 Tibbiy psixologiya. 
  1. Tibbiyot va psixologiya moduli va vazifalari. Miya va ruhiy jarayonlar
  2. Psixogigiena va psixoprofilaktika asoslari
 2

6

7 Shaxs va temperament 
  1. Shaxs, temperament, xarakter va hissiyot
  2. Stress
 2

7

8 Ong patologiyasi 
  1. Ong va ongsizlik
  2. Ong patologiyasi
  3. Freydning psixoanaliz
 2

8

9 Psixosomatik tibbiyot. 
  1. Psixosomatik simdromlar
 2

9

10 Somatopsixologik sindromlar 
  1. Psixodiagnostika va psixoterapiya
  2. Psixofarmakoterapiya
 2

10

11 Klinik neyropsixologiya 
  1. Klinik neyropsixologiya
 2

11

12 Psixodiagnostika va psixoterapiya. 
  1. Psixofarmakoterapiy
 2

12

Jami 24

seminar mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda seminar mashgʻulotlarini oʻtish nazarda tutilmagan


laboratoriya mashgʻulotlari uchun mavzu kiritilmagan yoki ushbu sillabusda laboratoriya mashgʻulotlarini oʻtish nazarda tutilmagan

6. Mustaqil taʼlim topshiriqlari

№ Topshiriqlar mazmuni Pos
1 Psixiatriya boʻyicha mustaqil taʼlim/ishlar. Ruhiy kasalliklarning asosiy belgilari – psixopatologik simptomlar tasnifi, misollar bilan. 

1

2 Shizofreniya – klinik shakllari, kechishi, davolash tamoyillari. 

2

3 Depressiv sindrom – sabablar, klinik koʻrinishlar va davolash usullari. 

3

4 Psixozlar va nevrozlar – farqlari va klinik xususiyatlari. 

4

5 Ruhiy kasalliklarda shoshilinch yordam – oʻz joniga qasd xavfi boʻlgan bemor bilan ishlash. 

5

6 Alkogolizm – rivojlanish bosqichlari, diagnostika va davolash 

6

7 Narkotik moddalarga qaramlik – asosiy turlari, psixologik va biologik oqibatlari. 

7

8 Giyohvandlikning profilaktikasi – jamiyat va tibbiyot tizimi vazifalari. 

8

9 Oʻtkir intoksikatsiya (alkogol, narkotiklar) – klinikasi va birinchi yordam. 

9

10 Reabilitatsiya markazlarining ish usullari – zamonaviy yondashuvlar. 

10

 
 

Izoh: Talabalar fan bоʼyicha mustaqil ishni taqdimot slaydlar, тahliliy mаʼlumot, тajriba-sinov ishlarini amalga oshirish, maqola, tezislar va mаʼruza tayyorlash, amaliy mazmundagi nostandart masalalarni yechish va ijodiy ish kоʼrinishida topshiradi.

7. Foydalanilgan adabiyotlar

7.1. Asosiy adabiyotlar:

  1. Velilyaeva A. S., Turaboyev. B. T., Xayatov R. B., Turgunboyev. A. U., Psixiatriya Asoslari. Darslik . “Tibbiyot nashriyoti matbaa uyi” mchj. Toshkent. 2021y. 134 b      
  2. Abdullaeva V. K. Psixiatriya, narkologiya i detskaya psixiatriya. Darslik . 2020y. 243 b      
  3. Ashurov. Z. Sh., Shadmanova. L. Sh., Yadgarova. N. F., Tadjibayev. A. A. “Tibbiyot nashriyoti matbaa uyi” mchj. Toshkent. 2023y. 116 b      
  4. Xoliqov. P. X., Qurbonov. A. Q., Daminov. A. O., Tarinova. M. V. Tibbiy biologiya va genetika. “Tibbiyot nashriyoti matbaa uyi” mchj. Toshkent. 2022y. 589 b      
  5. Jamolov . A. K., Muqumov. Yo. B., Muxtorova. N. M. Umumiy genetika. “Turon nashriyoti”. Toshkent. 2022y. 480b      
  6. Ibodullaev Z. R. Tibbiyot psixologiyasi. Darslik, “Turon nashriyoti” 2020y. 497 b      

7.2. Qoʻshimcha adabiyotlar:

  1. Agranovskiy M. L. Obshaya psixologiya i psixopatologiya. Uchebnoe posobie. Andijan, OAO “Andijon nashriyoti”, 2010      
  2. Agranovskiy M. L. Chastnaya psixologiya i psixopatologiya. Uchebnoe posobie. Andijan, OAO “Andijon nashriyot-matbaa”, 2007      

7.3. Axborot manbaalari:

  • https://www.ziyonet.uz      
  • https://www.s-psy.ru      
  • https://www.psychiatry.ru      
  • https://www.medlibrary.ru      
  • https://www.medline.ru      
  • https://www.med.ru      
 

Axborot resurs markazi boshligʻi ______________ G. Qodirova

8. Fanni baholash mezoni va rejasi

8.1. Talabalar bilimini baholash turlari:

Mazkur fandan talabalar bilimini baholashda ushbu nazorat turlaridan foydalaniladi: Joriy baholash, Oraliq imtihon, Yakuniy imtihon.

Joriy baholash (JB). Ushbu nazorat turi semestr davomida toʻplanib boriladi va quyidagilardan tarkib topadi

- Workshop. Talabaning mashgʻulotlarda faolligi va unga berilgan savollarga bergan javobi baholanib boriladi.

- Mustaqil ish. Fanning xususiyatidan kelib chiqib, talaba yakka yoki mini guruhlarga boʻlingan holda berilgan vazifalarni taqdimot / media / yozma / visual koʻranishida himoya qiladi.

- Vazifa / topshiriqlar. Har bir talaba individul tarzda oʻqituvchi tomonidan berilgan muammoli vaziyat / masala / topshiriqlarni esse / hisobot koʻrinishida oldindan fan oʻqituvchi bergan namuna asosida bajaradi.

- Davomat. Talabaning dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi.

Oraliq imtihon (OI). Ushbu nazorat turi semestrning (10-haftasida) belgilangan kun davomida oʻtkaziladi. Fan oʻqituvchisi oraliq imtihon shakli va oʻtkazish tartibi toʻgʻrisida talabalarni fan semestrining dastlabki darslarida xabardor qiladi

Yakuniy imtihon (YI). Semestr yakunlangandan soʻng yakuniy imtihonlar haftasida ogʻzaki shaklda olinadi

8.2. Talabalar bilimini baholash mezoni

№ Nazorat turlari Izoh Ball Oʻtkazilish vaqti
Joriy baholash
1. Workshop Talabaning interfaolligi, mashgʻulotlarda ishtiroki 5 2-13 haftalar davomida
2. Mustaqil ish Taqdimot / media / hisobot / dastur shakllarda amalga oshiriladi 10 4-14 haftalar davomida
3. Vazifa / topshiriqlar Taqdimot / hisobot / dastur koʻrinishida rasmiylashtiriladi 10 4-13 haftalar davomida
4. Davomat Talabaning dars mashgʻulotlariga qatnashganlik ulushidan kelib chiqib baholanadi 15 4-13 haftalar davomida
Jami 40  
Oraliq imtihon
1. Ogʻzaki Oraliq nazorat ishigacha oʻtilgan mavzular yuzasidan 20 10-hafta
Jami 20  
Yakuniy imtihon
1. Ogʻzaki Oʻquv rejadagi mavzular yuzasidan tayyorlangan savollar boʻyicha 40 Oʻquv jarayoni tugagandan soʻng
Jami 40  
Jami 100  

8.3. Qoʻqon universitetida baholash tavsifi

Baho Foiz GPA
A+ 95-100 4.5
A 90-94 4.0
B+ 80-89 3.5
B 70-79 3.0
C+ 65-69 2.5
C 60-64 2.0
F 0-59 0
 

Izoh: Talaba 0-59 oraligʻida oʻzlashtirish koʻrsatkichiga yoki bir fanning 1/3 qismiga sababsiz qatnashmasa oʻqiyotgan semestrida mazkur fandan oʻzlashtirmagan (fail), akademik qarzdor hisoblanadi.

Oʻzlashtirilmagan fanlarni qayta oʻzlashtirish uchun talaba oʻrnatilgan tartibda fan oʻqituvchisi tomonidan berilgan topshiriqlarni bajarishi zarur.

Talabaning fan boʻyicha oʻzlashtirish koʻrsatkichini nazorat qilishda quyidagi mezonlar tavsiya etiladi:

a) aʼlo (A, A+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini toʻliq yorita olsa
  • fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiylik va mantiqiylik saqlanib, ilmiy xatolik va chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa
  • fan boʻyicha mavzu materiallarining nazariy yoki amaliy ahamiyati haqida aniq tasavvurga ega boʻlsa
  • fan doirasida mustaqil erkin fikrlash qobiliyatini namoyon eta olsa
  • berilgan savollarga aniq va loʻnda javob bera olsa
  • konspektga puxta tayyorlangan boʻlsa
  • mustaqil topshiriqlarni toʻliq va aniq bajargan boʻlsa
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy-xuquqiy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa
  • fanga tegishli mavzulardan biri boʻyicha ilmiy maqola chop ettirgan boʻlsa
  • tarixiy jarayonlarni sharxlay bilsa

b) yaxshi (B, B+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fanning moxiyati va mazmunini tushungan, fandagi mavzularni bayon qilishda ilmiy va mantiqiy chalkashliklarga yoʻl qoʻymasa
  • fanning mazmunini amaliy ahamiyatini tushungan boʻlsa
  • fan boʻyicha berilgan vazifa va topshiriqlarni oʻquv dasturi doirisida bajarsa
  • fan boʻyicha berilgan savollarga toʻgʻri javob bera olsa
  • fan boʻyicha konspektini puxta shakllantirgan boʻlsa
  • fan boʻyicha mustaqil topshiriqlarni toʻliq bajargan boʻlsa
  • fanga tegishli qonunlar va boshqa meʼyoriy xujjatlarni oʻzlashtirgan boʻlsa

c) qoniqarli (C, C+) baho olish uchun talabaning bilim darajasi quyidagilarga javob berishi lozim:

  • fan xaqida umumiy tushunchaga ega boʻlsa
  • fandagi mavzularni tor doirada yoritib, bayon qilishda ayrim chalkashliklarga yoʻl qoʻyilsa
  • bayon qilish ravon boʻlmasa
  • fan boʻyicha savollarga mujmal va chalkash javoblar olinsa;
  • fan boʻyicha matn puxta shakllantirilmagan boʻlsa

d) quyidagi hollarda talabaning bilim darajasi qoniqarsiz (F) baho bilan baholanishi mumkin:

  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga tayorgarlik koʻrilmagan boʻlsa
  • fan boʻyicha mashgʻulotlarga doir xech qanday tasavvurga ega boʻlmasa
  • fan boʻyicha matnlarni boshqalardan koʻchirib olganligi sezilib tursa
  • fan boʻyicha matnda jiddiy xato va chalkashliklarga yoʻl qoʻyilgan boʻlsa
  • fanga doir berilgan savollarga javob olinmasa
  • fanni bilmasa

9. Imtihonga qoʻyilgan talab va koʻrsatmalar

1. Talaba imtihon nazorati qoidalarini buzgan hollarda, mazkur fandan imtihon bali bekor qilinishi haqida ogohlantiriladi

2. Komissiya aʼzosi imtihon boshlanishini eʼlon qilgunga qadar imtihon varagʻini ochish taʼqiqlanadi

3. Talaba uyali yoki boshqa aloqa vositalari, gadjetlarni oʻchirib, komissiya aʼzosi koʻrsatmasiga binoan oʻzidan uzoqlikda saqlashi shart. Kitob, manuskript, daftar va boshqa koʻmaklashuvchi materiallardan foydalanish mumkin emas

4. Talabalar bir-biri bilan gaplashishi, imtihon varaqlarini koʻrsatishi, koʻchirtirishi, boshqalarni chalgʻitishi maʼn etiladi

5. Oziq-ovqat va ichimliklarni auditoriyaga olib kirishi mumkin emas. Shifokor koʻrsatmasiga binoan dori-darmon, kichik idishdagi suv bundan mustasno

6. Auditoriyadan ruxsatsiz chiqish mumkin emas. Xususan, imtihonning birinchi va oxirgi 10 minutida auditoriyadan chiqish taʼqiqlanadi. Talaba imtihon varaqasini muddatidan oldin topshirib chiqib ketgan holatda qayta auditoriyaga qoʻyilmaydi

7. Komissiya aʼzosi imtihon tugashini eʼlon qilganidan soʻng, talaba yozishni toʻxtatadi va imtihon varaqlari yigʻilgunga qadar auditoriyani tark etmaydi

10. Fan oʻqituvchisi toʻgʻrisida maʼlumot

Mualliflar:

Otaxonov Nodirbek Azamatbek oʻgʻli

Yangi muallif qoʻshish

Elektron pochta: Nodirboy111@gmail.com
Tashkilot va kafedra: Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Klinik fanlar kafedrasi
Taqrizchilar:

G.Qutlikova - Qoʻqon universiteti Andijon filiali, Kafedra mudiri

U.Musashayxov - Andijon davlat tibbiyot instituti, Kafedra mudiri

Yangi taqrizchi qoʻshish

Talabalarni erkin qabul qilish kuni: Seshanba-juma, soat 15.00 – 17.00 108-xona

 

Sillabus Universitet Kengashining 2025-yil ___ avgustdagi 01-sonli yigʻilish bayoni bilan tasdiqlangan.

 

Sillabus «Klinik fanlar» kafedrasining 2025-yil ___ avgustdagi 01-sonli yigʻilish bayoni bilan maʼqullangan.

 
 
 
       

(imzo)

G.Xolbutayev

Akademik ishlar departament boshligʻi

(imzo)

F.Turdiyev

Fakultet dekani

(Tibbiyot fakulteti)

(imzo)

G.Qutlikova

Kafedra mudiri

(imzo)

N.Otaxonov

Fan oʻqituvchisi